|
Тодар Кашкурэвіч 25.12.2008 г. 487
|
 Дуда — касмалагічны, рытуальны, актыўны, мужчынскі інструмент і да сённяшняга часу праз дзейнасць разнастайных культурных і навучальных установаў выціснуты гармонікам, цымбаламі ды зусім недарэчнымі для тутэйшай традыцыі балалайкамі і домрамі. Лёс дуды ў чымсьці нагадвае лёс нашага краю, імя якога — Літва, было заменена чужым гэтай зямлі, прышлым з-за усходняй мяжы назовам — Беларусь. Рэч у тым, што арэал пашырэння таго тыпу інструменту, пра які будзе ісці гаворка, часта называнага беларускай дудой, не абмяжоўваецца толькі цяперашняй беларускай мяжой, ён працягваецца і на тэрыторыю сучасных Літвы (Аўкштайція) і Латвіі (Латгалія, або ранейшыя Інфлянты), прасочваецца нават лінія пераемнасці ў канструкцыі з тыпам эстонскай дуды. На усходзе і поўдні пашырэнне гэтага тыпу інструменту абмяжоўваецца беларускім этналінгвістычным абшарам. У цэлым гэты арэал супадае з зонай колішняга рассялення балтаў, а ў больш блізкія гістарычныя часы цалкам адпавядае тэрыторыі Вялікага Княства Літоўскага. Зыходзячы з гэтага, аўтар не лічыць карэктным называць інструмент толькі беларускім, і пакідае гэты тэрмін як умоўны, што апісвае факты, якія датычаць тэрыторыі сучаснай Беларусі.
|
|
|
Аляксей Дзермант 25.12.2011 г. 254
|
 Прапануем вашай увазе відэазапіс выступу Аляксея Дзерманта ў Маскве 17 снежня 2011 г. Справаздачы з сустрэчы можна паглядзець на сайце цвярскіх прыхільнікаў крыўскай ідэі tverzha.ru і ў дзённіку дызайнера і краязнаўцы Андрэя Дарожкіна.
|
|
|
Administrator 07.09.2011 г. 180
|
 Твержа — крыўская цвярдыня, якая сілкуе за сваімі сценамі жывы агонь нашай Традыцыі, перахаванай у гушчарах Акоўскага лесу. Цвярскі край, які знаходзіцца на водападзеле трох вялікіх рэк, Дзвіны, Дняпра і Волгі, стаў Святой зямлёй для трох вялікіх этнасаў — балцкага, славянскага і фінскага. Твержа — даніна памяці гэтым народам. Народам, што далі імёны мясцовым рэкам і азёрам, вёскам ды ўрочышчам, якія шанавалі тутэйшыя камяні і крыніцы.
|
|
|
Аляксей Дзермант 21.04.2011 г. 3358
|
 Звычайна Беларусь апісваюць як ахвяру імперый. Найбольш гэтаму паспрыялі адмоўныя канатацыі досведу знаходжання ў Расійскай імперыі і СССР. Не закранаючы тут пытання пра досыць прыкметную ды актыўную ролю выхадцаў з беларускіх земляў у гэтых дзяржаўных утварэннях, між іншым, варта згадаць, што «нацыяналізаваныя» беларусамі гаспадарствы — Полацкае княства і Вялікае Княства Літоўскае таксама можна разглядаць праз імперскую прызму. Але перадусім гэта вымагае іншага гледзішча на сутнасць імперыі, калі заўгодна, паглыблення ў яе таямніцу (arcana imperii), што дагэтуль не дае спакою шмат каму з даследчыкаў, прыхільнікаў і праціўнікаў «імперскасці», а таксама таго, якое дачыненне яна мае да нашага найвялікшага гаспадарства мінуўшчыны (casus Lithuaniae) і, урэшце, да перспектываў будучыні.
|
|
|
Administrator 26.09.2011 г. 840
|
 Свята восеньскага раўнадзенства (Багач) і Дзень балцкага адзінства ўвечары 22 верасня адзначылі па ўсім абшары даўняй Балтыі: Літве, Латвіі, Прусіі, Беларусі і ў Цвярской Крыўі. У Беларусі блізу сотні тутэйшых людзей рознага веравызнання сабралося прыкладна ў дзясятку мясцінаў каб адзначыць свята ды ўшанаваць далёкіх продкаў.
|
|
|
Дайнюс Разаўскас 03.11.2011 г. 702
|
 З першага погляду парадаксальная ці нават наіўная экспансія літоўскіх валадароў на Усход, магчыма, можа быць патлумачана тым, што на аграмадных прасторах Усходняй Еўропы, да самай Масквы і далей, у тых мясцовасцях тутэйшыя жыхары, магчыма, яшчэ шмат дзе гаварылі на літоўскай мове (ці на блізкай да яе ўсходнебалцкай гаворцы), таму тыя землі маглі разумецца як «свае» менавіта ў этнічным сэнсе, а не ў феадальным. Не адкідваючы, натуральна, усе вайсковыя і палітычныя матывы, усё-такі нельга зусім выпускаць са зроку і гэта. Паводле Даруса Баронаса, «літоўскія вялікія князі і баяры, што іх падтрымлівалі, хацелі стаць несумнеўнымі гегемонамі Русі. Гледзячы з перспектывы часу, такія амбіцыі падаюцца абсалютна абсурднымі». Абсурднымі такія «амбіцыі» падаюцца толькі з гледзішча «пераможцаў, якіх не судзяць».
|
|
|
Administrator 06.09.2011 г. 1114
|
 Дзень балцкага адзінства будзе адзначацца 22 верасня. У гэты дзень паміж 20-й і 21-й гадзінамі вечара па ўсёй старажытнай Балтыі на гарадзішчах, курганах і святых месцах будуць запальваць вогнішчы, агмяні і свечы на знак сімвалічнага адзінства гэтага абшара. Сёлета мы заклікаем усіх нашых прыхільнікаў далучацца да гэтай акцыі і арганізаваць яе у тых мясцінах, дзе вы жывяце.
|
|
|
Зміцер Скварчэўскі 29.08.2011 г. 385
|
 Неаднаразова падчас экспедыцый па Барысаўшчыне даводзілася чуць ад мясцовых жыхароў пра святую крыніцу ля в. Любча. У Любчы мы даведаліся, што шанаваная крыніца знаходзіцца на «Святой гары». Мясцовыя жыхары распавядаюць, што крыніца тут спрадвеку і з’явілася пасля таго, як па пагорку прайшла Багародзіца. Нягледзячы на гады забарон, духоўны заняпад, выміранне навакольных вёсак, святая крыніца на Святой гары працягвае біць з глыбіні зямлі, даючы моц тутэйшаму краю.
|
|
|
Administrator 25.08.2011 г. 615
|
 Для прыхільнікаў ідэй і чыннасці Цэнтра этнакасмалогіі „KRYŬJА” з'явіліся адмысловыя шэўроны (нашыўкі) з графічным знакам ЦЭК, распрацаваным Тодарам Кашкурэвічам. Памер — 6x6 см. Кошт аднаго шэўрона — 15 тыс. рублёў. Наклад шэўронаў абмежаваны. Набыць нашыўку можна напісаўшы на адрас
Гэты e-mail абаронены ад спам-ботаў. Для яго прагляду ў вашым браўзэры павінна быць уключаная падтрымка Java-script
свой поўны паштовы адрас, імя, імя па бацьку і прозвішча — вам яна будзе выслана накладной платай.
|
|
|
Administrator 18.08.2011 г. 762
|
 XIV незалежны міжнародны фестываль постфальклора і сучаснай балцкай культуры Mėnuo Juodaragis (Месяц Чарнарогі) адбудзецца 26-28 жніўня на вялікай выспе Зарасайскага возера ля мястэчка Зарасай, паўночна-ўсходняя Літва. На фестывалі Mėnuo Juodaragis 2011 выступіць шмат арыгінальных калектываў і музыкаў з розных краінаў ды розных стыляў - ад аўтэнтычнага фальклора да неафолка, ад darkwave да авангарда, ад электронікі да метала. На працягу трох дзён на чатырох пляцоўках будзе прадстаўлена больш як 45 выбітных гуртоў і таямнічых праектаў.
|
|
|
Аляксей Дзермант 30.06.2011 г. 1277
|
 Фестываль "Kilkim Žaibu" мае балтыйскі каларыт і пераважная колькасць яго наведнікаў з Літвы, Латвіі ды Эстоніі, але ён ператварыўся ў падзею, якая збірае пад сваім знакам прыхільнікаў цяжкой ды этнічнай музыкі з розных еўрапейскіх краінаў: Расія, Нямеччына, Францыя, Фінляндыя, Румынія, Грэцыя... Была там хоць і невялікая, але згуртаваная беларуская дэлегацыя. У гэтым сэнсе фестываль паказальны і ўзорны - мастацтва дапамагае пераадолець недарэчныя бар'еры ў момант, калі еўрапейская салідарнасць і зварот да ўласных вытокаў патрэбныя як ніколі.
|
|
|
Administrator 18.05.2011 г. 782
|
 Дванаццаты фестываль старабалцкіх традыцый і цяжкой музыкі KILKIM ŽAIBU 2011 (літ. паўстаньма маланкай), адбудзецца ў часе летняга сонцастаяння 23—25 чэрвеня, на беразе возера Лукстас ў Варнях, Жамойць, Літва. Гэты фестываль прысвечаны найбольш экстрэмальным формам музыкі, гэтаксама з ухілам у архаічны фальклор і балцкую гісторыю. Незвычайная назва адлюстроўвае дух незвычайнай падзеі. Задача фестывалю — аб’яднанне сучаснай экстрэмальнай музыкі, pagan і black metal з этнічнай культурай балтаў.
|
|
|
Сяргей Санько 02.03.2011 г. 2308
|
 В свете сказанного не будет выглядеть слишком фантастической гипотеза о существовании в поэтическом языке протобалтов формул типа *abai *Viras & *Jumis или *Viras & *Jumis *abai, окаменелым следом которых и было имя легендарного князя. Во всяком случае, принимая во внимание архаический контекст всего предания о князе Бае и его собаках, предложенная реконструкция представляется, по крайней мере, вероятной. Тем более, что это далеко не единственный пример подобного рода схождений, в том числе и в плане белорусских рефлексов индоевропеских близнечных мифов и их ведийских соответствий.
|
|
|
